Tuesday, October 12, 2010

VVA RADIO MESSAGE 10/11/2010 - COLUMBUS DAY - LIU XIABO WINS NOBEL PEACE PRIZE - BILL HAYTON AND "VIETNAM: RISING DRAGON"

.



RADIO VNHN
LẬP PHÁP – CỘNG ĐỒNG
Do Voice of Vietnamese Americans phụ trách
Thứ Hai, ngày 11 tháng 10, 2010


http://radiohaingoai.org/TuanNay/LapPhapCongDong.mp3

Audio file này chỉ có hiệu lực trong 1 tuần lễ. Xin vui lòng tải xuống nếu muốn giừ lại. Xin cảm ơn.

Ngọc Giao và Tiếng Nói Người Mỹ Gốc Việt hay Voice of Vietnamese Americans xin kính chào quý thính giả đài phát thanh Việt Nam Hải Ngoại và quý đồng hương khắp nơi.

Thưa quý thính giả, hôm nay người dân Hoa Kỳ được nghỉ lễ Columbus Day, ngày 11 tháng 10. Trước khi bắt đầu chương trình hôm nay, Ngọc Giao xin mời tất cả đồng hương Mỹ gốc Việt cùng dành một phú để nghĩ đến khi ông Christopher Columbus đặt chân đến châu Mỹ La Tinh năm 1492, ngày 12 tháng 10. Chính phủ Liên Bang Hoa Kỳ quyết định chọn ngày Thứ Hai của tuần lễ thứ nhì trong tháng 10 để vinh danh ông Columbus, gọi là ngày “Columbus Day”.



Ông Columbus đến châu Mỹ bằng thuyền, và thuyền nhân Việt Nam chúng ta cũng bắt đầu cộng đồng Mỹ Gốc Việt tại Hoa Kỳ bằng đường biển, từ sau năm 1975, khi Cộng Sản xâm lăng miền Nam Việt Nam. Từ năm 2009, Quốc Hội Hoa Kỳ đã chính thức vinh danh người Việt tỵ nạn với ngày 2 tháng 5, hay “May 2nd, Vietnamese Refugees Day”, do TNS Jim Webb đưa ra tại Thượng Viện, và Dân Biểu Cao Quang Ánh đưa ra tại Hạ Viện. Riêng tại tiểu bang Virginia, thì Dân Biểu Bob Hull đã đưa ra nghị quyết công nhận là ngày của thuyền nhân Việt Nam “May 2nd, Vietnamese Boat People Day” .

Những đạo luật này ghi vào lịch sử Hoa Kỳ tại Thư Viện Quốc Hội Hoa Kỳ rằng Cộng Đồng Người Mỹ Gốc Việt đã vượt biển, vượt sóng, để đi tìm tự do, dân chủ, nhân quyền, một cách can đảm và bất khuất, cương quyết không chấp nhận chế độ Cộng Sản vô nhân.

Ngày hôm nay, sau 35 năm, Cộng Đồng Người Mỹ Gốc Việt đã trưởng thành về nhiều mặt, và chúng ta sẽ mạnh mẽ nói lên Tiếng Nói Người Mỹ Gốc Việt, hay Voice of Vietnamese Americans, góp phần vào việc xây dựng xứ sở Hoa Kỳ.

Hôm nay, ngày 11 tháng10, chỉ còn 22 ngày nữa là người công dân Mỹ gốc Việt có quyền đi bỏ lá phiếu, hành xử quyền công dân mà chúng ta đã liều mạng sống để có được. Xin đồng bào hãy dùng lá phiếu của mình để trực tiếp mang lại phúc lợi cho cộng đồng chúng ta, cho con cháu chúng ta, và trực tiếp góp phần xây dựng xứ sở này bằng cách dồn phiếu cho những người biết lo cho dân chúng, đặt căn bản lâu dài bằng các chính sách hợp lý, thiết thực, công bằng, cho tất cả mọi người, và nhất là người di dân như cộng đồng Việt Nam tại Hoa Kỳ.

Để có quyền bỏ phiếu, quý vị nào chưa ghi danh đi bầu, thì xin làm ngay ngày hôm nay. Nếu quý vị đã là công dân, trên 18 tuổi, thì có thể ghi danh đi bầu. Đơn có tại các thư viện công, tại các cơ quan chính phủ, và tại văn phòng đầu phiếu địa phương. Quý vị cũng có thể lên mạng, google “Voice of Vietnamese Americans” và vào bài viết REGISTER TO VOTE: DEADLINE IS TUESDAY OCT 12 sẽ có links đến website để quý vị trực tiếp ghi danh đi bầu, chỉ trong vài phút có thể làm xong.

Hơn lúc nào hết, xứ sở đang cưu mang chúng ta đang gặp nhiều chao đảo, và quanh chúng ta, anh chị em bà con bạn bè quen biết đang gặp khó khăn vì mất việc làm, nhà bị nhà băng tịch thu, vướng bệnh nan y mà không có bảo hiểm sức khỏe, muốn đi học cao hơn mà không đủ khả năng tài chính, các em học sinh đại học phải mượn tiền học với số phân lời quá cao, các tiểu doanh nghiệp như tiệm nails, tiệm phở, tiệm tạp hóa, gặp các khó khăn nghề nghiệp về mặt pháp lý .

Đã đến lúc chúng ta dùng lá phiếu của mình để thay đổi các vấn đề này. Người Mỹ gốc Việt có thể bỏ phiếu cho các ứng viên biết trọng quyền lợi người di dân, không kỳ thị chủng tộc, lo lắng cho sức khỏe của người nghèo, ngăn không cho nhà băng lấy lại nhà của người mua một cách bất hợp pháp, ngăn không cho những chủ nợ qua thẻ tín dụng tăng tiền lời một cách bất chính làm người mượn tiền gặp khó khăn không trả nổi, giúp các tiểu doanh nghiệp có thể mua bảo hiểm y tế giá phải chăng, và các sinh viên học sinh chưa làm ra tiền có thể được bảo hiểm y tế với cha mẹ cho tới năm 26 tuổi, khi đã ra trường và có công ăn việc làm vững vàng.



Tất cả những điều trên đang là nhu cầu thiết thực, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống hàng ngày của chúng ta. Xin quý đồng hương hãy nhớ là lá phiếu của chúng ta rất quan trọng.

Tổ tiên chúng ta có câu: “Chọn mặt gửi vàng”. Trong các kỳ phát thanh tới, Tiếng Nói Người Mỹ Gốc Việt sẽ lần lượt nói về ứng viên của cả hai đảng Dân Chủ và Cộng Hòa, so sánh các điều họ đã làm và chương trình làm việc họ đề ra, để chúng ta có thể biết rõ hơn về các ứng viên, và làm quyết định đúng đắn.

Ngoài ra, khi chúng ta đi bầu thật đông đảo, và chỉ dồn phiếu cho người thực sự làm việc vì phúc lợi chung cho dân chúng, lá phiếu của người Mỹ gốc Việt sẽ khiến các ứng cử viên tôn trọng cộng đồng Mỹ gốc Việt hơn. Từ đó, những nguyện vọng chính đáng của chúng ta về các vấn đề nhân quyền, dân chủ, tại Việt Nam sẽ được lắng nghe hơn. Như vậy, chỉ với một lá phiếu có suy xét kỹ càng ngày 2 tháng 11, mỗi người Mỹ gốc Việt chúng ta đã đóng góp hữu hiệu và lâu dài cho phúc lợi của chính chúng ta, con em chúng ta, cộng đồng Mỹ gốc Việt tại Hoa Kỳ, và cả tiến trình dân chủ hóa Việt Nam.

Thưa quý vị, tranh đấu cho dân chủ, nhân quyền hiện nay là quan tâm chung của cả thế giới. Ngày 8 tháng 10 vừa qua, Hội Đồng chấm giải Nobel tại Na Uy đã trân trọng trao giải thưởng Nobel Hòa Bình cho ông Liu Xiaobo, một nhà bất đồng chính kiến với Cộng Sản Trung Quốc đang bị giam với bản án 11 năm tù. Tiến Sĩ Liu Xiabo đã tranh đấu bất bạo động cho nhân quyền và dân quyền tại Trung Hoa Lục Địa từ năm 1989, với sự có mặt của ông tại quảng trườngThiên An Môn, ông đã bảo vệ tính mạng cho nhiều thanh niên sinh viên với chủ trương tranh đấu bất bạo động. Năm 2009, Tiến Sĩ Liu Xiaobo cùng trên 300 trí thức Trung Hoa ra tuyên cáo với Linh Bát Hiến Chương, hay Charter 08, đòi hỏi nhà cầm quyền Hoa Lục phải tôn trọng nhân quyền, dân quyền, đa nguyên, đa đảng. Tuyên cáo này gần giống với bản tuyên ngôn của Khối 8406 tại Việt Nam vào năm 2006, trước đó 3 năm. Nếu Luật Sư Nguyễn Văn Đài và Luật Sư Lê thị Công Nhân bị bắt giam và kết án tù cho đến nay, thì Ông Liu Xiaobo cũng bị bắt và bị kết án “chống chính quyền CS Trung quốc” với 11 năm tù. Chúng ta thấy hai trường hợp hoàn toàn giống nhau. Việc ông Liu Xiaobo được giải Nobel Hòa Bình 2010 cho thấy thế giới hoàn toàn hỗ trợ các tranh đấu cho nhân quyền, dân quyền một cách bất bạo động. Ngày hôm nay, tất cả mọi người đều nhìn thấy rằng dân chủ, nhân quyền, là điều kiện cần có để xây dựng một xã hội phát triển bền vững. lâu dài. Chính Đại Tướng Lưu Á Châu của Trung Cộng cũng tuyên bố: Trung cộng cần phải có dân chủ, nếu không thì sẽ đi vào con đường tự diệt.



http://voiceofvietnameseamericans.blogspot.com/2010/10/freedom-of-speech-in-china.html

Tiếng Nói Người Mỹ Gốc Việt trân trọng gửi lời chào mừng Tiến Sĩ Liu Xiaobo đã được giải thưởng Nobel Hòa Bình, và xin mời quý thính giả cùng đứng chung với Voice of Vietnamese Americans trong dịp gửi lời chúc mừng này qua đài phát thanh Việt Nam Hải Ngoại hôm nay:

TIẾNG NÓI NGƯỜI MỸ GỐC VIỆT
CHÚC MỪNG
TIẾN SĨ LIU XIAOBO NHẬN GIẢI THƯỞNG NOBEL HÒA BÌNH


Hoa Thịnh Đốn: Chia sẻ niềm phấn khởi, hy vọng, và tin tưởng vào tinh thần tranh đấu bền bỉ cho tự do, dân chủ, và nhân quyền của dân tộc Trung Hoa, Tiếng Nói Người Mỹ gốc Việt trân trọng chúc mừng Tiến Sĩ Liu Xiaobo đã được vinh danh với giải thưởng Nobel Hòa Bình 2010.

Là người Hoa đầu tiên nhận giải Nobel Hòa Bình, Tiến Sĩ Liu Xiaobo đã mang lại vinh dự cho đất nước ông. Là người được vinh danh với giải Nobel về Hòa Bình trong lúc đang bị giam cầm, Tiến Sĩ Liu Xiaobo đã mang lại hy vọng cho dân tộc ông. Người Mỹ gốc Việt chúng tôi kính phục lòng can đảm và sự quyết tâm của ông trong việc tranh đấu cho lý tưởng cao đẹp nhất của loài người: Bảo vệ Nhân Quyền.

Nếu sự phản đối bất bạo động tại Thiên An Môn năm 1989 có hậu quả là quyền Trung Cộng thẳng tay đập nát giấc mơ dân chủ, nhân quyền, thì Hiến Chương 08 ra đời năm 2009, hai mươi năm sau, tuyên bố với thế giới quyết tâm tranh đấu cho dân chủ, nhân quyền của dân tộc Hoa dưới sự lãnh đạo của Tiến Sĩ Liu đã vượt qua nhiều thử thách cam go. Tuy thể xác bị giam cầm trong ngục tối, tinh thần tranh đấu bất khuất của ông đã được thế giới ngưỡng mộ và hỗ trợ.

Nhân quyền là quyền căn bản của tất cả mọi con người trong hoàn vũ. Sự “tranh đấu bền bỉ và bất bạo động của Tiến Sĩ Liu cho các quyền làm người căn bản tại Trung Hoa” cũng nói lên quyết tâm tranh đấu của loài người trước mọi đàn áp.

Cho đến hôm nay, thế giới chúng ta chưa bao giờ phải trực diện với nỗi đe dọa quá lớn từ những bất ổn tạo ra bởi thế lực đang lên của Trung Cộng, đạt đến từ những bóc lột, bất công, chèn ép trên chính dân tộc Hoa và các nước láng gièng. Tiếng Nói Người Mỹ gốc Việt chân thành cảm tạ Hội Đồng chấm giải Nobel tại Na Uy đã vinh danh vai trò lãnh đạo của Tiến Sĩ Liu Xiaobo trong việc tạo dựng một nền hòa bình bền vững cho thế giới bằng cách tranh đấu cho dân chủ, nhân quyền ngay tại Trung Hoa Lục Địa.

Tiếng Nói Người Mỹ gốc Việt thúc giục Chủ Tịch Hồ Cẩm Đào của Đảng Cộng Sản Trung Quốc, đương kim Tổng Thống nước Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa, hãy trân trọng niềm hãnh diện cao quý nhất thế giới mà Tiến Sĩ Liu Xiaobo mang về cho dân tộc, bằng cách kính trọng Hiến Chương 8, trả tự do ngay tức khắc cho Tiến Sĩ Liu, và tuân thủ bản Tuyên Ngôn Quốc Tế Nhân Quyền của Liên Hiệp Quốc, mà Trung Hoa là một thành viên.

Trân trọng,

Tiếng Nói Người Mỹ Gốc Việt
Voice of Vietnamese Americans

ĐI ĐÔNG - BẦU ĐÚNG - CỬ XỨNG

Thưa quý vị, hàng tỷ người tại Hoa Lục, tại Việt Nam, tại Cuba, tại Bắc Hàn, tại Miến Điện, đang tranh đấu để có quyền lên tiếng nói, quyền chọn lựa người đại diện cho mình trong chính quyền. Nhiều người đã bị tù tội, ngay cả bị sát hại. Chúng ta may mắn có quyền công dân tại Hoa Kỳ, quốc gia dẫn đầu về dân chủ, xin quý vị nhớ sử dụng lá phiếu của mình. “Đi đông, bầu đúng, cử xứng” là phương châm của chúng ta trong ngày 2 tháng 11 năm nay.

Trở lại câu chuyện bầu cửa tại Hoa Kỳ, kỳ bầu cử ngày 2 tháng 11 năm 2011 rất quan trọng trên toàn nước Mỹ, vì chúng ta sẽ đi bầu lại nhiều vị dân cử tại Thượng Viện, Hạ Viện trong Quốc Hội Liên Bang Hoa Kỳ. Chúng ta cũng sẽ đi bầu lại nhiều vị Thống Đốc Tiểu bang.

Theo các thăm dò dân ý ngày hôm nay, 11 tháng 10, thì nếu không có gì thay đổi, cuộc bầu cử tháng 11 năm 2010 sẽ đưa đến các kết quả sau:

Thượng Viện: Dân Chủ sẽ có 48 TNS, bị mất 9 ghế
Cộng Hòa có 50 TNS, tăng thêm 9 ghế.

Hạ Viện:
Dân Chủ sẽ có 209 Dân Biểu, mất 47 ghế
Cộng Hòa có 226 Dân Biểu, tăng thêm 47 ghế.

Thống Đốc Tiểu Bang:
Dân Chủ sẽ có 19 Thống Đốc, mất 7 ghế
Cộng Hòa sẽ có 31 Thống Đốc, tăng 7 ghế

SENATE:
Tại Thượng Viện ,15 ghế sau đây được xem là không thay đổi (Safe)
Safe Democrat (4): Hawaii, Maryland, New York (Schumer)‡, Vermont
Safe Republican (11): Alabama, Arizona, Georgia, Idaho, Iowa, Kansas, North Dakota, Oklahoma, South Carolina, South Dakota, Utah

Những tiểu bang sau đây là nơi có nhiều tranh chấp sôi nổi giữa 2 đảng về ghế tại Thượng Viện :
Theo
The Cook Political Report
(updates)
as of October 7, 2010
California California Barbara Boxer
Colorado
Connecticut Connecticut OPEN (Dodd)
Illinois
Nevada Nevada Harry Reid
Pennsylvania
Washington
West Virginia
Wisconsin

Tại Hạ Viện, các tiểu bang có nhiều tranh cử sôi nổi sẽ là:
HOUSE

AZ-5 Mitchell (D)
AZ-8 Giffords (D)

AR-1 (Berry) (D)
CA-3 Lungren (R)
CA-11 McNerney (D)

FL-2 Boyd (D)
FL-8 Grayson (D)

GA-8 Marshall (D)

HI-1 Djou (R)

IL-10 (Kirk) (R)
IL-14 Foster (D)

IN-9 Hill (D)
NV-3 Titus (D)
NY-19 Hall (D)
NY-23 Owens (D)
NY-24 Arcuri (D)

SC-5 Spratt (D)
SD-AL Herseth Sandlin (D)
SC-5 Spratt (D)
SD-AL Herseth Sandlin (D)

WV-1 (Mollohan) (D)

Và các ghế thống đốc có nhiều tranh chấp ở những tiểu bang nhiều người Việt là:

GOVERNORS


Hawaii OPEN (Lingle)
Connecticut OPEN (Rell)
Minnesota OPEN (Pawlenty)
Pennsylvania OPEN (Rendell)
Illinois Pat Quinn
California OPEN (Schwarzenegger)
Florida OPEN (Crist)


Người ta thấy rằng phe Cộng Hòa đang thắng thế trong sự vận động của họ. Cộng Hòa được rất nhiều tiền đóng góp từ các hãng lớn, và số tiền để vận động của họ rất nhiều. Phe Dân Chủ dựa vào dân nghèo, và dựa vào lá phiếu, với các vận động quần chúng, hay “grassroots”, do đó ứng cử viên dù rất có khả năng, cũng bị giới hạn trong vì không đủ tiền trong việc vận động. Tại Maryland, trong kỳ bầu cử sơ khởi cho dân biểu tiểu bang địa hạt 19, người Mỹ gốc Việt chúng ta đã thấy bài học này với ứng cử viên tài đức Đặng Đức Hân Hoan, tuy rất có tài, có tâm, có lòng, nhưng cộng đồng Việt chưa đủ sức để hỗ trợ anh Hoan trong việc tranh cử với các ứng viên khác. Điều này cũng nêu ra câu hỏi, là Cộng Đồng Mỹ Gốc Việt có nên cùng nghiên cứu một số chiến lược đường dài, và tránh bỏ tiền phí phạm vào những hoạt động hoàn toàn chỉ có tính cách phô trương bề nổi, hay có tính cách bị động và vì cảm tính nhất thời.

Hiện nay, Cộng Đồng Người Việt tại California đang theo dõi cuộc tranh cử nóng bỏng tại Quận Cam, giữa Dân Biểu Trần Thái Văn (Cộng Hòa), và Dân Biểu Loretta Sanchez (Dân Chủ).

California, Texas, Washington Sates, Virginia, Maryland là nơi có nhiều người Việt sinh sống, và chúng ta cần có nhiều đại diện dân cử từ các vùng này. Cho đến nay, chúng ta mới chỉ có một vị Dân Biểu cấp Liên Bang tại Louisianna, Dân Biểu Cao Quang Ánh thuộc đảng Cộng Hòa, đã đắc cử vẻ vang trong một tiểu bang được xem như thuộc đảng Dân Chủ, vì có rất nhiều người nghèo và nhiều nhu cầu xã hội. Dân Biểu Cao Quang Ánh đã làm việc hết lòng để phục vụ dân Louisianna, nhưng khi ông tuyên bố đồng ý với Health Care Reform do Tổng Thống Obama đưa ra, vì phúc lợi của đa số cử tri trong địa hạt ông đại diện, thì lập tức bị phe Cộng Hòa phản đối và không còn thực sự hỗ trợ nữa. Đây là một điểm vô cùng đáng buồn khi người ta để quyền lợi của Đảng phái trên quyền lợi của quần chúng.

Thưa quý thính giả, sau đây, xin mời quý thính giả theo dõi buổi Hội Luận về "Vietnam: Rising Dragon" giừa tác giả Bill Hayton, chuyên gia kinh tế Vũ Quang Việt, và Ngọc Giao của Voice of Vietnamese Americans, do Khánh An của đài RFA điều hợp.

Những gì đang thật sự diễn ra tại Việt Nam?
Khánh An, phóng viên RFA
2010-10-11

http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/Economic-experts-discuss-about-vietnam-rising-dragon-part-1-KhAn-10112010204125.html

Café Wifi kỳ này sẽ cùng các vị khách mời và Ông Bill Hayton, tác giả quyển sách "Vietnam - Rising Dragon", thảo luận nhiều vấn đề liên quan đến Việt Nam.

Photo courtesy of dantruong.ws

Sài Gòn về đêm.

"Vietnam - Rising Dragon"


Khánh An: Khánh An rất vui chào đón quý vị đến với chương trình Café Wifi… Ngày hôm nay có 3 vị khách mời đến với chương trình và chúng ta sẽ nói về một cuốn sách của tác giả là ông Bill Hayton, một người làm việc cho Đài BBC. Ông đã viết cuốn sách này dựa trên những kinh nghiệm có thực của ông. Ngoài ra còn có những vị khách khác mà Khánh An sẽ lần lượt mời các vị ấy tự giới thiệu về bản thân mình. Bây giờ xin mời ông Bill Hayton, tác giả quyển sách "Vietnam - Rising Dragon".

Tôi đã viết cuốn sách trên để cố gắng giải thích cho những người giống như tôi hiểu về những gì đang thực sự diễn ra tại Việt Nam.

Ô. Bill Hayton


Ông Bill Hayton: OK. Tôi tên là Bill Hayton. Tôi từng là phóng viên của BBC tại Hà Nội trong những năm 2006 và 2007, vốn là khoảng thời gian rất quan trọng đối với Việt Nam khi Việt Nam tham gia vào tổ chức thương mại thế giới và là nơi diễn ra Thượng Đỉnh Diễn Đàn Hợp Tác Kinh Tế Châu Á – Thái Bình Dương (APEC), từ đó tạo ra rất nhiều sự thay đổi cho Việt Nam. Tôi đã có được một thời gian tuyệt diệu và biết được nhiều điều mà tôi trước đây tôi không hiểu về đất nước các bạn. Tôi đã viết cuốn sách trên để cố gắng giải thích cho những người giống như tôi hiểu về những gì đang thực sự diễn ra tại Việt Nam: sự thay đổi và rất nhiều những vấn đề liên quan đến việc làm thế nào mà Đảng Cộng Sản có thể kiểm soát được đất nước này ngay cả khi mọi thứ đều đang thay đổi về kinh tế, chính trị, văn hóa… Tôi cố gắng để trả lời một câu hỏi lớn là làm thế nào mà Đảng Cộng Sản vẫn có thể nắm quyền và tại sao phản biện xã hội bị thất bại trong hàng chục năm qua?

Khánh An: Cảm ơn ông Bill rất nhiều và bây giờ thì Khánh An xin mời Tiến sĩ Vũ Quang Việt.

TS Vũ Quang Việt: Tôi là chuyên gia về vấn đề thống kê kinh tế. Trước kia tôi đã làm việc cho Liên Hiệp Quốc và bây giờ tôi vẫn tiếp tục làm tư vấn cho một số nước đang phát triển, đặc biệt là các nước ở Đông Nam Á, ở Á Châu.

Khánh An: Cảm ơn TS. Vũ Quang Việt. Bây giờ Khánh An xin mời chị Ngọc Giao.

Cô Ngọc Giao: Thưa vâng, Ngọc Giao thuộc về Tiếng Nói Người Mỹ Gốc Việt hay là Voice of Vietnamese American. Thực ra đây là một hội thiện nguyện nói lên cái nhìn, quan điểm của người Việt Nam tại Hoa Kỳ. Trong chú tâm đó, những người Mỹ gốc Việt rất để ý mọi chuyện xảy ra ở Việt Nam và luôn luôn mong rằng Việt Nam có những thay đổi tốt đẹp hơn. Do may mắn mà Ngọc Giao được biết ông Bill Hayton ra quyển sách, cũng như mời chuyên gia là TS. Vũ Quang Việt và sau này chúng ta sẽ còn có sự lên tiếng của TS. Đinh Xuân Quân. TS. Việt và TS. Quân là hai người đã trực tiếp làm việc giúp cho sự thay đổi tại Việt Nam từ những năm đầu tiên. Đặc biệt là TS. Việt và TS. Quân cũng đã góp bài trong một tập sách "Đánh thức con rồng ngủ quên" xuất bản năm 2003, thì những cái nhìn của TS Việt và TS Quân sẽ giúp cho chúng ta nhìn thấy bức tranh lớn Việt Nam hiện nay. Cảm ơn Khánh An.

Khánh An: Khánh An một lần nữa chào đón quý vị đến với chương trình Cafe Wifi. Bây giờ để bắt đầu, Khánh An mời ông Bill giới thiệu cuốn sách ông vừa mới xuất bản gần đây, đó là cuốn "Vietnam - Rising Dragon".

Bìa quyển sách "Vietnam - Rising Dragon". Photo courtesy of Bill Hayton.
Bìa quyển sách "Vietnam - Rising Dragon". Photo courtesy of Bill Hayton.
Ông Bill Hayton: Cuốn sách nàt khá dày và viết về khá nhiều chuyện, tuy nhiên không thể bao quát hết những vấn đề mà tôi muốn nói, nhưng nó nói lên những điểm mấu chốt của Việt Nam trong lĩnh vực kinh tế, chính trị và xã hội. Điều mà tôi muốn đưa ra ở đây là rất nhiều người bên ngoài Việt Nam tin tưởng rằng một khi kinh tế được tự do hóa thì chính trị và xã hội cũng tự do. Tôi muốn đưa trường hợp Việt Nam ra để cho thấy rằng điều đó không hẳn là đúng. Nền kinh tế Việt Nam trông có vẻ như được tự do theo như quảng cáo về kinh tế thị trường, tuy nhiên bạn không thấy là đại đa số các công ty tại Việt Nam vẫn đang hoạt động theo đường lối và được chỉ đạo bởi Đảng Cộng Sản. Sự chỉ đạo này dĩ nhiên trên cả lĩnh vực chính trị và xã hội. Tôi không nghĩ là khi kinh tế thị trường được cho phép thì sau đó chúng ta sẽ có được tự do và dân chủ. Tôi nghĩ rằng vấn đề phức tạp hơn nhiều và tôi muốn trình bày nó trong cuốn sách của tôi.

Tạo hệ thống kiểm soát

Khánh An: Vừa rồi ông Bill có nhắc đến rất là nhiều xoay quanh vấn đề này, đó là tự do trong thương mại và tự do kinh tế. Vấn đề mà ông đặt ra có lẽ là một vấn đề mà các chuyên gia kinh tế khác cũng đã đặt ra rất nhiều, đó là liệu trong một quốc gia không theo chế độ dân chủ thì các vấn đề tự do kinh tế, tự do thương mại có thực sự trở thành hiện thực hay không? Và với trường hợp Việt Nam hiện nay, theo như kinh nghiệm của ông Bill Hayton thì kinh tế Việt nam vẫn chịu sự kiểm soát rất là lớn từ phía Đảng CSVN. Bây giờ thì chuyên gia kinh tế Vũ Quang Việt, ông đã có thời gian làm việc rất nhiều với phía chính phủ Việt Nam thì ông có những kinh nghiệm gì về những vấn đề mà ông Bill Hayton đã đặt ra, thưa ông?

TS Vũ Quang Việt: Tôi thấy rằng sau khi đổi mới ở Việt Nam, có thể nói từ năm 1988-1989 thì thực sự Việt Nam mới bắt đầu chấp nhận kinh tế thị trường. Trong kinh tế thị trường thì cái lớn nhất mà Việt Nam thay đổi tức là để cho tự do giá cả và điểm thay đổi thứ hai là cho phép tư nhân tự do làm ăn. Thứ ba nữa, đặc biệt là giải thể, ruộng đất được trở lại cho nông dân để họ làm ăn và do đó kinh tế phát triển. Nhưng mà đúng như ông Bill Hayton nói, tức là cho đến tận ngày nay chính phủ Việt Nam vẫn muốn nắm quyền chủ đạo các công ty, đặc biệt là các công ty quốc doanh.

Họ coi cuộc khủng hoảng Việt Nam là do khủng hoảng thế giới tạo ra, nhưng sự thật thì không phải, mà khủng hoảng này là do chính vấn đề phát triển rất là liều lĩnh của họ tạo ra.

TS Vũ Quang Việt

Đồng thời, về vấn đề chính trị thì (Đảng CSVN) cũng nắm toàn bộ cho nên nó gây ra nhiều vấn đề, từ vấn đề tham nhũng mà ông Bill Hayton đã nói tới và tôi muốn nói thêm như thế này, nói chung Việt Nam có cảm tưởng là phải phát triển cho nhanh để chứng tỏ cho dân chúng biết rằng là như vậy thì tự tạo sự tin tưởng cho dân chúng. Và vì vậy mà họ hăm hở cho đến mức tôi có thể nói là chính quyền mới đây, tức là chính quyền sau thời ông Phan Văn Khải và ông Võ Văn Kiệt, đặc biệt sau khi Việt nam là thành viên của WTO thì họ làm tới mức có thể nói là họ liều lĩnh - liều lĩnh ở chỗ họ chỉ tập trung phát triển với tốc độ cao, tập trung vào để xây dựng quốc doanh, bất chấp chất lượng, bất chấp những phản biện trong xã hội và giới trí thức.

Họ tập trung vào để xây dựng một số quốc doanh lớn, thí dụ như là Vinashin. Họ tập trung vào để cho tất cả các công ty quốc doanh có thể làm tất cả mọi chuyện, thí dụ như một công ty đóng tàu thủy như vậy (Vinashin) mà lại có thể mở ra ngân hàng, đầu tư đất đai, nhà cửa, nghĩa là làm tất cả mọi thứ và khi họ làm như vậy thì họ tạo ra cả một hệ thống công ty nửa tư nhân nửa nhà nước, một hệ thống có tính cách gia đình và bè phái. Như vậy thật sự, Vinashin là một trường hợp điển hình mà tôi đã có phân tách, tức là thay vì tập trung vào công nghiệp tàu thủy thì họ lại làm rất là nhiều việc để có lợi cho gia đình, cho đàn em, cho vây cánh, cho đảng, v.v. tất cả những chuyện như vậy dẫn đến chuyện nó (Vinashin) hoàn toàn suy sụp vì nó không thể làm được như vậy. Rồi họ lại ký kết với Trung Quốc để khai thác bauxite ở Miền Trung, rồi cho phép các công ty nước ngoài, đặc biệt là các công ty Trung Quốc có quyền khai thác về rừng, v.v. Rồi họ lấy lại đất đai của dân chúng để đưa cho các công ty, nghĩa là tạo nên một hệ thống mà họ tưởng là gây nên sự phát triển rất cao.

Nhưng ngược lại, nó trở thành một cuộc khủng hoảng kinh tế. Cùng một lúc với khủng hoảng kinh tế Việt Nam, lạm phát tăng lên rất cao, lên đến hai mươi mấy phần trăm mà việc này đã được giải quyết thời ông Võ Văn Kiệt đưa lạm phát xuống rất là thấp, thì bây giờ lạm phát lại nổi lên. Rồi vì lạm phát thì đồng tiền Việt Nam lên giá, bởi vì đồng tiên Việt Nam lên giá cùng với sự thiếu hụt về cán cân thương mại với thế giới rất là lớn. Đang là những vấn đề như vậy thì cùng một lúc trên thế giới bị cuộc khủng hoảng kinh tế thì họ coi cuộc khủng hoảng Việt Nam là do khủng hoảng thế giới tạo ra, nhưng sự thật thì không phải, mà khủng hoảng này là do chính vấn đề phát triển rất là liều lĩnh của họ tạo ra.


Trong trường hợp như vậy thì họ làm gì? Họ vẫn muốn kiểm soát, do đó có những nhà trí thức có ý kiến thì họ đưa ra cái Quyết Định 97 nói rằng tất cả trí thức hay những người muốn có ý kiến với chính phủ thì phải đưa cho cơ quan liên hệ trực tiếp với vấn đề đó chứ còn báo chí thì không được. Tôi nghĩ đó là có tính chất bịt miệng. Thế thì cái chính phủ mới này nó có vấn đề rất là lạ như thế này, thời ông Phan Văn Khải, thời ông Võ Văn Kiệt thì chính phủ lập ra một ban tư vấn của chính phủ. Ban tư vấn này là những người không nằm trong hệ thống nhà nước, tức là họ không phải là quan chức, không phải là bộ trưởng, mà họ tương đối độc lập. Họ có ý kiến độc lập, không tự làm cho họ.

Đến thời ông Nguyễn Tấn Dũng lên thì ban tư vấn đó bị giải tán. Tôi và những người người khác vẫn tưởng sẽ có một ban tư vấn mới của thủ tướng vì ông thủ tướng mà có một ban tư vấn phù hợp với mình thì đó là một điều bình thường, thì vấn đề giải tán cũng là bình thường. Nhưng vấn đề là sau đó không có một ban tư vấn nào khác ra đời và chính ông thủ tướng nói là “Tôi có rất nhiều trí thức chung quanh tôi rồi”, tức là các bộ trưởng, các quan chức ở trong nhà nước thì những người này có những quyền lợi riêng của mình trong các bộ của họ thì làm sao những người đó có thể tư vấn cho ông thủ tướng được.
Phải theo "lề phải"

Khánh An: Dạ vâng. Cảm ơn TS Vũ Quang Việt. Thưa chị Ngọc Giao, không biết chị có muốn đặt câu hỏi gì với TS Vũ Quang Việt cũng như là ông Bill Hayton không?

Cô Ngọc Giao: Thưa vâng. Giao nghĩ rằng những điều TS Vũ Quang Việt đưa ra đã giải thích một vài điều mà ông Bill có nói đến trong quyển sách. Trong việc này thì Bill là một nhà báo và Giao nghĩ rằng cái chính mà TS. Việt đưa ra đó là chuyện không cho nhà báo nói đến những vấn đề của xã hội, bắt nhà báo phải đi theo "lề bên phải" nó cũng tạo ra rất nhiều vấn đề. Bill có thể nói cho mọi người biết về kinh nghiệm của ông khi ông bị chính quyền Việt Nam từ chối, không cấp visa vào năm 2007 vì ông đã muốn nêu lên những vấn đề này trên báo chí?

Đúng như ông Bill Hayton nói, tức là cho đến tận ngày nay chính phủ Việt Nam vẫn muốn nắm quyền chủ đạo các công ty, đặc biệt là các công ty quốc doanh.

TS Vũ Quang Việt


Ông Bill Hayton: Khi tôi mới đến Việt Nam, tôi thật sự ngạc nhiên vì ở đây quá dễ dàng cho tôi làm việc. Một khi tôi cứ ở Hà Nội và không đặt ra những câu hỏi khó thì tôi có thể đi quanh thành phố để phỏng vấn người dân về những đề tài tôi viết mà không gặp trở ngại gì. Khó khăn chỉ đến khi tôi bắt đầu xem xét đến những vấn đề gây tranh cãi. Chẳng hạn như khi tôi viết về sự kiện Việt Nam gia nhập WTO hoặc Thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương, thì tôi hoàn toàn không gặp vấn đề. Nhưng khi tôi bắt đầu tìm hiểu xem liệu trẻ em đường phố có bị dẹp đi để chuẩn bị cho dịp Thượng đỉnh APEC hay không thì tôi bắt đầu gặp khó khăn.

Và khi mà tôi biết được các nhà dân chủ đã bị đàn áp trong dịp này thì tôi càng gặp nhiều khó khăn hơn. Tuy nhiên, lý do chính mà tôi nghĩ rằng đã làm cho các lãnh đạo của Bộ Văn hóa Thông tin nổi giận là khi tôi bắt đầu nghiên cứu để viết cuốn sách, tôi đã nói chuyện với nhiều người trong hệ thống chính trị mà không thông qua kênh thông tin quy định vì sự quan liêu và chậm chạp của kênh này. Tôi nghĩ tốt nhất là tôi tự tìm hiểu và tự làm lấy. Một lý do thêm nữa là những vấn đề mà tôi tìm hiểu khiến cho họ không thích. Chính vì những lý do trên mà khi tôi ở Việt Nam được hơn 11 tháng thì tôi được thông báo là thị thực của tôi sẽ hết hạn trong vòng 2 tuần nữa và nó sẽ không được gia hạn. Họ cho biết là tôi được phép nộp đơn để xin thị thực mới nhưng không cho biết là thị thực sau đó có được cấp hay không. Khoảng 2 năm trước, tôi cố gắng để quay lại Việt Nam nhưng khi đến phi trường Nội Bài, tôi đã phải quay trở về nước một lần nữa.

Khánh An: Vâng, cám ơn ông Bill Hayton đã chia sẻ những khó khăn mà ông gặp phải khi ông bắt đầu nghiên cứu để viết cuốn sách “Vietnam – Rising Dragon” (Tạm dịch là “Việt Nam – Con Rồng Đang Lên”) để trình bày về thực trạng Việt Nam, nơi mà ông đã có dịp sống và làm việc với tư cách là một phóng viên của Đài BBC. Đã đến lúc Café Wifi phải tạm biệt quý vị, Khánh An và các vị khách mời ngày hôm nay hẹn quay trở lại trong chương trình kỳ tới để tiếp tục bàn về chính sách quản lý kinh tế hiện nay của Việt Nam và những rào cản của nó. Mong quý vị đón theo dõi.

Chương trình Lập Pháp Cộng Đồng do Voice of Vietnamese Americans phụ trách đến đây xin tạm ngưng và xin hẹn gặp lại vào thứ hai tuần tới, cũng vào lúc 4 giờ chiều. Xin chúc quý vị một buổi tối an lành. Xin kính chào tạm biệt.


.

No comments:

Post a Comment